بابک کامگار:حدی بعنوان یک آواز ساده و قدیمی برای شکست سکوت مداوم بیابان و جرات دادن به مسافر و سوارگانشان استفاده می شد. ملودی این آوای ساده دارای یک شخصیت داستانی و غریب بر پایه عبارت ملودیک
تکرار شونده است.

 کردانه: بابک کامگار:   در وصف موسیقی قبل از اسلام تاریخ نگاران اسلامی که نگران تمدن و جامعه خود و پیشگامان ماقبل خود بودند معمولا به آوازهای ساده ای اشاره می کنند که فقط در مناطق بدوی شنیده می شد۰
یکی از نمونه های اولیه باقی مانده در مورد موسیقی کتاب اللحو و الملاحی (کتاب سرگرمی و سازهای موسیقی) نوشته ابن خردادبه می باشد.
 در قسمتی از این کتاب اشاره شده به بیان گفتگویی میان خلیفه معتمد و خود نویسنده در مورد
داستان کوتاهی که چگونگی بوجود آمدن یکی از آوازهای اولیه را شرح می دهد.
در این کتاب اشاره شده که ابن نظر به دست پیش خدمت خود آسیبی رساند. پیش خدمت ناله ای سر داد: آه دستم! دستم! شتر ها از شنیدن صدای ناله تکان شدیدی خوردند.
همچنین المسعودی تاریخدان و جغرافی دان مشهور در فصلی از کتاب خود به نام چراگاههای طلایی و معادن سنگهای قیمتی اشاره می کند که خود ابن نظراز شترش افتاد و دستش شکست. او که صدای زیبایی داشت به خاطر درد شدید شروع کرد به گریه و ناله ای سرداد که " یا یده" ( آی دستم). با شنبدن صدای ناله شتر ها بسیار تحت تاثیر قرار گرفتند و به حرکت افتادند. هر دو نویسنده اشاره می کنند که این اتفاق منشا آوازیست به نام حدی (1).

 بسیاری از نوشته های قدیمی این داستان و چگونگی بوجود آمدن" حدی"را تایید می کنند.حدی چه به عنوان یک آهنگ کاروان و چه به عنوان یک آواز شتر به صورت یک مرثیه شناخته می شود(2).
گفته می شود که غنا (آواز ادبی) از این فرم آوازی ابتدایی  ناشی شده است و در نواحی مسلمان نشین یک عبارت هنری موسیقایی محسوب می شود.
غنا در آن روزهای اولیه ظهور اسلام به عنوان یک عبارت کلی برای پوشش انواع آوازهای ملودیک و اجزا ریتمیک استفاده می شده که نقش های متفاوتی را بیان می کردند.

حدی این آواز ساده و قدیمی برای شکست سکوت مداوم بیابان و جرات دادن به مسافر و سوارگانشان استفاده می شد. ملودی این آوای ساده دارای یک شخصیت داستانی و غریب بر پایه عبارت ملودیک
تکرار شونده است.
ملودی هایی مانند آوایی که به هنگام آب دادن به حیوانات اجرا می شده از این نوع می باشند(3).

در گفتار بعدی اشاره ای خواهیم کرد بر تاثیر سلسله ساسانی درموسیقی و رقص دنیای عرب.

در موسیقی ایرانی حدی نام گوشه ای است در دستگاه چهارگاه (1)

پروفسور هرمز فرهت از این آواز به عنوان یک گوشه حماسی یاد می کند و اشاره می کند که برای بداهه خوانی ازاشعار شاهنامه فردوسی استفاده می شود(2) . 

آوازی که به هنگام آب دادن به حیوانات سر داده می شد تاییدی است بر اهمیت آب در مناطق خشک و حتی می تواند به نوعی نسبتی با آهنگ قدیمی  تا بهار
(Spring up, O Well. XXI, 17)
 از کتاب مقدس مسیحی داشته باشد.اگر چه این آواز یکی از آوازهای بسیار قدیمی شناخته شده است که ربطی هم به مناطق کوچ نشین قدیمی اسراییل دارد (3).

کتاب شناسی:

دستگاه در موسیقی ایرانی – پروفسور هرمز فرهت

Music in the world of Islam – Amnon Shiloah

بابک کامگار

www.babak-kamgar.com

نظرات (0)