گزارش تازه نیویورک تایمز میگوید کاخ سفید پیش از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران، پیامدهای احتمالی واکنش تهران بر بازار انرژی و کشتیرانی در خلیج فارس را کمتر از حد واقعی برآورد کرده بود.
گزارش تازه نیویورک تایمز نشان میدهد دونالد ترامپ و شماری از مشاورانش پیش از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران، واکنش تهران را بهویژه در حوزه انرژی و امنیت کشتیرانی در خلیج فارس، کمتر از حد واقعی ارزیابی کرده بودند.
بر اساس این گزارش، مقامهای دولت آمریکا احتمال داده بودند که حتی در صورت تشدید درگیری، اختلال در بازار جهانی نفت محدود و کوتاهمدت باشد. اما تحولات روزهای اخیر، از جمله تهدید ایران علیه عبور نفتکشها از تنگه هرمز، به توقف گسترده کشتیرانی تجاری در منطقه، افزایش قیمت نفت و بالا رفتن بهای بنزین در آمریکا منجر شده است.
نیویورک تایمز نوشته است که در ۱۸ فوریه، زمانی که ترامپ هنوز درباره حمله به ایران تصمیم نهایی نگرفته بود، کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، گفته بود نگرانی چندانی درباره اثر جنگ احتمالی بر عرضه نفت خاورمیانه ندارد. او با اشاره به درگیریهای قبلی گفته بود بازارها در آن مقطع واکنش شدیدی نشان نداده بودند. به نوشته این روزنامه، برخی دیگر از مشاوران ترامپ نیز هشدارها درباره احتمال استفاده ایران از اهرم انرژی و مسیرهای کشتیرانی را چندان جدی نگرفته بودند.
این گزارش میگوید اکنون نشانههای روشنی از دشوارتر شدن محاسبات کاخ سفید دیده میشود. ایران تهدید کرده است که نفتکشهای عبوری از تنگه هرمز را هدف قرار خواهد داد؛ گذرگاهی که بخش مهمی از صادرات نفت جهان از آن عبور میکند. در پی این تهدیدها، به نوشته نیویورک تایمز، عبور کشتیهای تجاری در خلیج فارس بهشدت مختل شده و بازارهای جهانی انرژی واکنش نشان دادهاند.
در همین حال، مقامهای آمریکایی بهگفته این گزارش ناچار شدهاند برنامههای خود را در میانه بحران بازنگری کنند؛ از بررسی راههای مهار افزایش قیمت بنزین گرفته تا بحث درباره گزینههایی مانند حمایت بیمهای از نفتکشها یا اسکورت دریایی. با این حال، نیویورک تایمز میگوید چنین اقداماتی هنوز بهطور کامل عملی نشدهاند.
پس از یک جلسه محرمانه میان مقامهای دولت آمریکا و اعضای کنگره، کریستوفر مورفی، سناتور دموکرات، در پیامی نوشت که دولت ترامپ برنامه روشنی برای باز نگه داشتن تنگه هرمز ندارد و نمیداند چگونه میتوان این مسیر را با امنیت باز نگه داشت.
نیویورک تایمز همچنین گزارش داده است که در داخل دولت آمریکا، برخی مقامها نسبت به نبود راهبردی روشن برای پایان جنگ ابراز نگرانی کردهاند. با این حال، این مقامها بهدلیل جایگاه ترامپ و نوع مدیریت او، تمایلی ندارند این نگرانیها را مستقیماً با او در میان بگذارند.
به نوشته این روزنامه، در حالی که ترامپ در اظهارات علنی خود از اهدافی گسترده و حداکثری سخن گفته، برخی مقامهای ارشد دولت از جمله مارکو روبیو و پیت هگست، اهدافی محدودتر و عملیاتیتر را مطرح کردهاند؛ هدفهایی که میتواند امکان پایان دادن سریعتر به درگیری را فراهم کند.
این گزارش همچنین به ناهماهنگی در پیامرسانی کاخ سفید اشاره میکند. ترامپ در مقاطع مختلف، از یک سو گفته است جنگ ممکن است بیش از یک ماه ادامه یابد و از سوی دیگر از آن بهعنوان عملیاتی تقریباً کامل یاد کرده است. در مقابل، به نوشته نیویورک تایمز، وزیر خارجه و وزیر دفاع آمریکا در روزهای اخیر کوشیدهاند بر مجموعهای مشخص از اهداف نظامی تمرکز کنند.
یکی دیگر از نکات مهم این گزارش، اشاره به هزینه بالای جنگ برای آمریکا است. بر اساس اطلاعاتی که مقامهای پنتاگون در جلسات محرمانه به اعضای کنگره دادهاند، ارتش آمریکا تنها در دو روز نخست جنگ، ۵.۶ میلیارد دلار مهمات مصرف کرده است.
نیویورک تایمز همچنین میگوید افزایش قیمت نفت و تداوم اختلال در بازار انرژی، نگرانیهایی در میان جمهوریخواهان ایجاد کرده است؛ بهویژه از این جهت که این وضعیت میتواند بر فضای سیاسی آمریکا در آستانه انتخابات میاندورهای اثر بگذارد.
در بخش دیگری از این گزارش آمده است که برخی مقامهای نظامی آمریکا پیش از آغاز جنگ هشدار داده بودند ایران ممکن است حمله آمریکا و اسرائیل را تهدیدی مستقیم علیه بقای خود تلقی کند و واکنشی شدیدتر از انتظار نشان دهد. با این حال، گروهی دیگر در دولت آمریکا امیدوار بودند که فشار نظامی سنگین بتواند ساختار تصمیمگیری در تهران را دستخوش تغییر کند و راه را برای پایان سریعتر جنگ باز کند.
در مجموع، گزارش نیویورک تایمز تصویری از دولتی در واشنگتن ارائه میدهد که بهرغم نمایش قدرت نظامی، در برآورد واکنش راهبردی ایران با مشکل روبهرو شده است. به نوشته این روزنامه، کاخ سفید اکنون همزمان با ادامه جنگ، بهدنبال یافتن راهی برای مهار تبعات اقتصادی و سیاسی آن نیز هست؛ هدفی که با گذشت زمان دشوارتر شده است.