کوردانه: مهدی خانبابا تهرانی، از چهرههای شناختهشده جنبش چپ ایران، از بنیانگذاران کنفدراسیون دانشجویان ایرانی در خارج از کشور و از مبارزان دیرپای راه آزادی و دموکراسی، بنا بر خبر دریافتی، روز ۱۹ اکتبر ۲۰۲۶ چشم از جهان فروبست. زندگی سیاسی او با فراز و نشیبهای تاریخ معاصر ایران، از مبارزه علیه حکومت پهلوی تا مخالفت با جمهوری اسلامی، پیوند خورده بود.
خانبابا تهرانی در جوانی با اندیشههای چپ و حزب توده آشنا شد و بعدها در شکلگیری سازمان انقلابی حزب توده، با گرایش مائوئیستی، نقش داشت. او مدتی در چین زندگی کرد، در رادیو پکن فعالیت داشت و با مائوتسهتونگ نیز دیدار کرد. وی از فعالان برجسته کنفدراسیون دانشجویان ایرانی و مبارزات سیاسی علیه حکومت شاه در خارج از کشور بود.
پس از انقلاب ۱۳۵۷، در تشکیل جبهه دموکراتیک ملی مشارکت کرد و بعدها به شورای ملی مقاومت پیوست، اما در پی اختلاف با رهبری سازمان مجاهدین خلق از آن جدا شد. او در سالهای بعد با نگاهی انتقادی به تجربههای جنبش چپ و شکستهای سیاسی گذشته پرداخت.
یکی از ویژگیهای برجسته زندگی سیاسی خانبابا تهرانی، تلاش برای همکاری و همبستگی نیروهای آزادیخواه، در کنار مخالفت با خودمحوری و انحصارطلبی در تشکلهای سیاسی بود. او از مشارکت در حرکتهای جمعی استقبال میکرد، اما هنگامی که نشانههای اقتدارگرایی و حذف دیگران را در صفوف اپوزیسیون میدید، از نقد و فاصله گرفتن از آن جریانها پرهیز نداشت.
زندگی سیاسی او یادآور این حقیقت مهم است که مبارزه با استبداد تنها به مخالفت با حکومت مستقر محدود نمیشود؛ آزادیخواهی باید از درون اندیشه، رفتار و مناسبات نیروهای مخالف آغاز شود. تحمل استبدادهای کوچک در صفوف اپوزیسیون، میتواند زمینهساز بازتولید استبدادی بزرگتر پس از رسیدن به قدرت باشد.
مهدی خانبابا تهرانی نیز، همچون بسیاری از مبارزان نسل خود، بیآنکه آرزوی دیرینهاش برای ایرانی آزاد و دموکراتیک تحقق یابد، از میان ما رفت.
کوردانه درگذشت این مبارز دیرپای راه آزادی را به خانواده گرامی او، بهویژه همسرش پروین خانم، فرزندان عزیزش شیرین و سیامک، دوستان، یاران و همه کسانی که سالها در راه آزادی و دموکراسی با او همراه بودند، صمیمانه تسلیت میگوید.
یاد مهدی خانبابا تهرانی گرامی و خاطرهاش در تاریخ مبارزات آزادیخواهانه ایران جاودان باد.
کوردانه – ۲۰ اکتبر ۲۰۲۶

