اعدام دو زندانی در اصفهان؛ انتقادها از اعترافات اجباری، روند دادرسی و اجرای علنی احکام
دو زندانی به نامهای ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری بامداد امروز در اصفهان اعدام شدند. این اعدامها پس از ساعتها گمانهزنی و انتشار گزارشهایی درباره احتمال اجرای علنی حکم در میدان علیخانی، با واکنش گسترده فعالان حقوق بشر و کاربران شبکههای اجتماعی روبهرو شده است.
پیش از اجرای احکام، گزارشهایی از برپایی داربست و استقرار جرثقیل در محل منتشر شده بود؛ موضوعی که نگرانیها درباره اجرای حکم در ملأعام را افزایش داد. همزمان، گزارشهایی نیز از شکلگیری تجمعهای اعتراضی در اصفهان منتشر شد، هرچند جزئیات این تجمعها بهطور مستقل قابل راستیآزمایی نیست.
منتقدان روند رسیدگی به این پرونده میگویند صدور و اجرای احکام با ابهامهای جدی همراه بوده است. به گفته نهادهای حقوق بشری و وکلای منتقد، اعترافات اخذشده تحت فشار و نبود شواهد و ادله کافی از جمله مهمترین ایرادهایی است که در این پرونده مطرح شده است. مقامهای جمهوری اسلامی این انتقادها را نپذیرفته و بر قانونی بودن روند رسیدگی تأکید کردهاند.
اجرای علنی مجازات اعدام، بهویژه در برابر دیدگان شهروندان و خانواده محکومان، همواره با انتقاد گسترده نهادهای بینالمللی حقوق بشر مواجه بوده است. این نهادها معتقدند چنین شیوهای نهتنها با کرامت انسانی در تعارض است، بلکه آثار روانی عمیقی بر خانوادهها، کودکان و جامعه بر جای میگذارد و یادآور شیوههای مجازات در قرون گذشته است.
اعدامهای اخیر بار دیگر موضوع استفاده گسترده از مجازات مرگ در ایران را در کانون توجه قرار داده است. سازمانهای حقوق بشری بارها خواستار توقف اجرای احکام اعدام، تضمین دادرسی عادلانه، دسترسی متهمان به وکیل مستقل و انجام تحقیقات شفاف درباره ادعاهای مربوط به اعترافات اجباری شدهاند.
در حالی که خانوادههای این دو زندانی اکنون در سوگ عزیزان خود هستند، فعالان مدنی هشدار میدهند ادامه اجرای اعدام، بهویژه در ملأعام، نهتنها به کاهش خشونت منجر نمیشود، بلکه چرخه خشونت و بیاعتمادی را در جامعه عمیقتر میکند.