با ورود جنگ به مرحلهای تازه، واشنگتن در تلاش است ائتلافی نظامی برای باز نگه داشتن تنگه هرمز تشکیل دهد؛ تلاشی که تاکنون با پاسخ سرد برخی متحدان، از جمله ژاپن و استرالیا، روبهرو شده است. همزمان، اسرائیل میگوید بخش بزرگی از توان پدافندی و موشکی ایران را از کار انداخته و بانک اهداف تازهای برای ادامه حملات در اختیار دارد.
در همین حال، حمله پهپادی به نزدیکی فرودگاه دبی، هشدارهای فرانسه به تهران، و بررسی گزینه فشار بر خارگ، نشان میدهد دامنه بحران از میدان نبرد فراتر رفته و اکنون مستقیماً امنیت انرژی و کشتیرانی جهانی را هدف قرار داده است.
در حالی که جنگ ایران، اسرائیل و ایالات متحده وارد سومین هفته خود شده، دولت دونالد ترامپ تلاشها برای تشکیل یک ائتلاف بینالمللی بهمنظور حفاظت از کشتیرانی در تنگه هرمز را تشدید کرده است؛ گذرگاهی که حدود یکپنجم نفت جهان از آن عبور میکند و اکنون به یکی از کانونهای اصلی بحران تبدیل شده است.
به گزارش رویترز، ترامپ از چند کشور از جمله ژاپن، بریتانیا، فرانسه، کره جنوبی و چین خواسته است در مأموریت حفاظت از عبور و مرور دریایی مشارکت کنند. او همچنین گفته کشورهایی که از نفت خلیج فارس بهرهمند میشوند، باید سهم بیشتری در تامین امنیت این مسیر بپردازند. با این حال، ژاپن و استرالیا تاکنون اعلام کردهاند برنامهای برای اعزام ناو جنگی به منطقه ندارند و به محدودیتهای حقوقی، سیاسی و راهبردی اشاره کردهاند.
همزمان، رویترز به نقل از گزارشی که نخستین بار اکسیوس منتشر کرده، نوشته است که کاخ سفید علاوه بر پیگیری «ائتلاف هرمز»، سناریوی تشدید فشار بر زیرساختهای انرژی ایران، از جمله جزیره خارگ را نیز بررسی کرده است؛ جزیرهای که نقش محوری در صادرات نفت ایران دارد. با این حال، این موضوع در حد گزینههای در حال بررسی گزارش شده و نشانهای از اجرای قطعی آن منتشر نشده است.
در جبهه نظامی، ارتش اسرائیل میگوید در جریان حملات اخیر، حدود ۸۰ درصد از سامانههای دفاع هوایی ایران را از کار انداخته و ۷۰ درصد از پرتابگرهای موشکی ایران نیز دیگر عملیاتی نیستند. این ارقام از سوی سخنگوی ارتش اسرائیل مطرح شده و هنوز ارزیابی مستقل و قابل راستیآزمایی عمومی برای تایید کامل آنها منتشر نشده است.
در سوی دیگر، عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، حمله به مخازن سوخت تهران را نقض حقوق بینالملل و «اکوساید» توصیف کرده است. همزمان، سازمان جهانی بهداشت نیز درباره پیامدهای بهداشتی آلودگی ناشی از آنچه در گزارشها «باران سیاه» نامیده شده هشدار داده است.
تنشها به فراتر از مرزهای ایران نیز کشیده شده است. روز دوشنبه ۱۶ مارس، آتشسوزی ناشی از یک حمله پهپادی در نزدیکی فرودگاه بینالمللی دبی باعث تعلیق موقت پروازها شد. مقامهای محلی گفتند این آتشسوزی مهار شده و گزارشی از تلفات جانی منتشر نشده است.
در عراق نیز حمله پهپادی به کنسولگری امارات در اربیل با محکومیت رسمی ابوظبی روبهرو شد. در سطح دیپلماتیک، امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه، در تماس با مسعود پزشکیان خواستار توقف فوری حملات مستقیم و نیابتی ایران در منطقه و بازگشایی مسیر کشتیرانی در تنگه هرمز شده است.
بازارهای جهانی انرژی نیز به شدت به این تحولات واکنش نشان دادهاند. بهای نفت برنت روز دوشنبه به بالای ۱۰۴ دلار در هر بشکه رسید؛ افزایشی که عمدتاً ناشی از نگرانی نسبت به اختلال در صادرات نفت خاورمیانه و بسته ماندن عملی تنگه هرمز است.