دادگاه لاهه یک زن ۴۹ ساله اهل نالدوییک را بهدلیل فراهم کردن زمینه جذب پسر نوجوانش بهعنوان کودکسرباز داعش، همکاری با یک سازمان تروریستی و به خطر انداختن فرزندانش، به هفت سال زندان محکوم کرد.
دادگاه منطقهای لاهه یک زن ۴۹ ساله اهل نالدوییک در هلند را بهدلیل فراهم کردن زمینه جذب پسر نوجوانش بهعنوان کودکسرباز داعش در سوریه، همکاری با یک سازمان تروریستی و به خطر انداختن فرزندانش، به هفت سال زندان محکوم کرد.
بر اساس گزارش رسانههای هلندی و بیانیه دادگاه لاهه، این زن که با نام «آیادا ک.» معرفی شده، در اکتبر ۲۰۱۴ همراه با پسر و دختر نوجوان خود از هلند به ترکیه رفت و سپس وارد مناطق تحت کنترل داعش در سوریه شد. دادگاه اعلام کرده است که او با اقامت در مناطق تحت کنترل داعش، شرایطی فراهم کرد که پسرش توسط این گروه بهعنوان کودکسرباز جذب شود.
به گفته دادگاه، پسر این زن در زمان خروج از هلند ۱۳ ساله بود و بعدها، در حدود ۱۴ سالگی، وارد اردوگاههای آموزشی مذهبی و نظامی داعش شد. او سپس به پلیس نظامی داعش در رقه پیوست، سلاح در اختیار داشت و از این گروه حقوق دریافت میکرد. این نوجوان در سال ۲۰۱۷، هنگامی که در یکی از واحدهای نظامی داعش فعالیت داشت، در جریان بمباران در شمال رقه کشته شد.
دادگاه لاهه تأکید کرده است که ممنوعیت جذب و استفاده از کودکسرباز، یکی از قواعد بنیادین نظم حقوقی بینالمللی است. به همین دلیل، نقش این زن در فراهم کردن زمینه جذب پسرش از سوی داعش، بهعنوان مشارکت در یک جنایت جنگی ارزیابی شده است.
در حکم دادگاه آمده است که این زن نهتنها مانع پیوستن پسرش به ساختار نظامی داعش نشد، بلکه با اقامت طولانیمدت در مناطق تحت کنترل این گروه، به تقویت قدرت داعش کمک کرد. او همچنین بهدلیل حمایت از فعالیتهای همسرش، که از اعضای داعش بود، و بعدها حمایت از فعالیتهای پسرش، به مشارکت در فعالیتهای یک سازمان تروریستی محکوم شد.
بخش دیگری از پرونده به وضعیت دختر این زن مربوط است. بر اساس گزارش رسانههای هلندی، دختر او در نوجوانی دو بار با اعضای داعش ازدواج کرد. دادگاه این موضوع را نیز در چارچوب کوتاهی جدی مادر در مراقبت از فرزندان و قرار دادن آنان در محیطی خطرناک بررسی کرده است.
دادستانی هلند پیشتر در جریان محاکمه خواستار صدور حکم هفت سال زندان برای این زن شده بود. دادستانی گفته بود که او فرزندانش را از یک زندگی امن در هلند خارج کرده و آنان را در معرض خشونت، جنگ، افراطگرایی و ساختارهای تروریستی داعش قرار داده است.
آیادا ک. در جریان محاکمه عمدتاً از حق سکوت خود استفاده کرد و درباره اتهامات پاسخ روشنی نداد. وکیل او تلاش کرده بود نشان دهد که موکلش تحت تأثیر شرایط شخصی و رابطه با یک مرد عضو داعش به سوریه رفته است، اما دادگاه این دفاعیات را برای رفع مسئولیت کیفری کافی ندانست.
پس از سقوط داعش، این زن همراه با اعضای باقیمانده خانوادهاش مدتی در اردوگاههای سوریه زندگی کرد. او در سال ۲۰۲۴ به هلند بازگردانده شد و بلافاصله پس از ورود، توسط مقامهای هلندی بازداشت شد.
دادگاه در تعیین مجازات، شرایط سخت زندگی این زن پس از سقوط داعش در اردوگاههای سوریه را نیز در نظر گرفته است. با این حال، قضات اعلام کردند که شدت اتهامات، بهویژه نقش او در فراهم کردن زمینه جذب پسرش بهعنوان کودکسرباز، حکم هفت سال زندان را موجه و ضروری میکند.
رسانههای هلندی این پرونده را از نظر حقوقی مهم دانستهاند، زیرا بنا بر گزارش NOS، این نخستین محکومیت در هلند در ارتباط با مشارکت در جذب و بهکارگیری کودکسرباز است. این حکم میتواند در رسیدگی به پروندههای مشابه مربوط به بازگشت شهروندان هلندی از مناطق تحت کنترل داعش نیز مورد توجه قرار گیرد.
